cartcheckcloseemailfacebookinstagramlevel-1level-2level-3linkedinmailboxnavigatenextphoneplaneprevradiotwitter
Księżyc a pływy, księżyc na czarnym niebie

Tłumaczymy pływy

Przypływ, odpływ… Co to takiego? Polski żeglarz, dopóki trzyma się jezior i Bałtyku, nie ma z pływami zbyt wiele do czynienia. Kilka wzmianek na kursie na jachtowego sternika morskiego i… tyle. W tym artykule opowiemy o tym, czym są pływy i dlaczego wiedza o nich może Ci się jednak przydać.

Budzisz się na swoim jachcie, wychodzisz na pomost i… oczom nie wierzysz! Nabrzeże, na które jeszcze wczoraj trzeba było się wspinać, by wyruszyć na miasto, dziś znajduje się na wysokości Twoich kolan. Jak to się stało? Przypływ, żeglarzu! A jeśli to dla Ciebie zaskoczenie, to lepiej szybko zerkaj w tabele. Wiesz na pewno, jak niska będzie niska woda?

Skąd wzięły się pływy?  

Pływy osiągają maksymalne wartości, kiedy księżyc jest w nowu lub w pełni - to tzw. pływy syzygijne.

Pływy to po prostu okresowa zmiana poziomu mórz lub oceanów. Co ją wywołuje?

  1. Przyciąganie Księżyca i Słońca.
  2. Działanie siły odśrodkowej, która powstaje przy obrocie dwóch układów mas – Księżyc-Ziemia i Słońce-Ziemia.

Choć mówimy tu o wpływie Słońca i Księżyca na Ziemię, ten drugi ma tak naprawdę znacznie więcej do powiedzenia. Jest bliżej i jego siła oddziaływania jest ponad dwukrotnie wyższa niż dla Słońca.

Jeśli chcesz wiedzieć dokładnie, jak to działa, wybierz się na kurs nawigacji morskiej lub sięgnij po podręczniki nawigacyjne. Tu podkreślimy jedynie, że pływy są najsilniejsze podczas nowiu lub pełni księżyca – to tak zwane pływy syzygijne.

Wysoka woda, niska woda

Zmiany poziomu morza nie dzieją się skokowo. Aby gdzieś mogło ubyć lub przybyć wody, musi zadziałać fala. Fala pływu, wywołana wzajemnym oddziaływaniem ciał niebieskich, dociera w różne miejsca w różnym czasie.

Naszym punktem odniesienia dla danego miejsca jest tak zwane zero mapy. To przyjęty w danym kraju poziom morza, w stosunku do którego podaje się na mapie głębokości. Poniżej tego poziomu woda nie opada.

Najwyższy stan wody w okresie od wznoszenia do opadania poziomu morza to tzw. HW, czyli po angielsku „High Water”, a u nas - wysoka woda. Jej odwrotność, czyli niska woda (LW, ang. „Low Water”), to najniższy stan wody w okresie od opadania do wznoszenia.

Samo opadanie i wznoszenie dzieje się stopniowo. Na przykład na najbliższym nam Morzu Północnym mamy tak zwany pływ półdobowy – dwie wysokie i dwie niskie wody w ciągu doby. Między tymi „skrajnymi” sytuacjami występują właśnie opadanie i wznoszenie.

No dobrze, ale jak to wszystko przewidzieć? I dlaczego branie pływów pod uwagę jest ważne, jeśli planujesz wypłynąć na szerokie wody? 

Krykiet i Tablice Pływów

Niektóre porty w Kanale Angielskim są dostępne tylko podczas przypływu. Niska woda bywa w nich tak niska, że… staje się osuchą, mielizną. Dla Brytyjczyków i Francuzów zjawisko pływów to codzienność na tyle oswojona, że bywa nawet przedmiotem rozrywki. Robin Knox-Johnston w swoim zbiorze felietonów „O żeglowaniu” dzieli się relacją z meczu krykieta, który co rok rozgrywają między sobą dwa kluby żeglarskie na ławicy Brambles Bank, odsłaniającej się tylko podczas LW.

Jeśli chcesz żeglować na akwenach pływowych, musisz dopasować się do księżycowego „grafiku” – zupełnie jak zapaleni gracze w krykieta z Brambles Bank. Ten „grafik” zmienia się co rok i co miesiąc synodyczny (29,5 doby). 4 „skoki” na dobę, prądy, no i co port, to inna wysokość pływu… Sporo tego, prawda?

Na szczęście komplet informacji na temat pływów na wszystkich morzach i oceanach znajduje się w aktualizowanym i wydawanym co rok kompendium – to Admiralty Tide Tables, czyli Tablice Pływów. Z pewnością znajdziesz je na każdym jachcie czarterowym, który żegluje na wodach pływowych. A jeśli bywasz na takich akwenach często, zaopatrz się we własny egzemplarz – z pewnością Ci się przyda.

Chcesz wiedzieć, jak dokładnie korzystać z tablic? W kolejnym artykule opowiemy, w jaki sposób należy analizować grube tomy Tablic Pływów, by uzyskać potrzebne odpowiedzi szybko i mieć pewność, że są poprawne. Przedstawimy też aplikacje i strony, którymi możesz wspomagać się w nawigacji.

Jeśli ten artykuł wydał Ci się ciekawy, zerknij też tu: Deklinacja i dewiacja – co to takiego?.


Źródła:

Jacek Czajewski, „Nawigacja dla żeglarzy”, wyd. Almapress, Warszawa 2007

Robin Knox-Johnston, „O żeglowaniu”, wyd. Almapress, Warszawa 2010

Mini koszyk

Brak produktów w koszyku.